Path 2Combined Shapecheckclipboardfacebookgithubglue icongoogle-plusinstagramlinkedinGroupsearchselectslideshareFill 57Group 3Group 2twitteryoutube
Menu
NL
Museum Ideas

PACKED vzw: verslag conferentie Museum Ideas 2018

02.10 - 04.10.18 publicatie

Op 4 oktober 2018 kwamen medewerkers van diverse musea van binnen en buiten het Verenigd Koninkrijk samen in het Museum of London voor de zevende editie van de conferentie Museum Ideas, met een programma gefocust op sociale impact, activisme en participatieve praktijken. De conferentie werd voorafgegaan door een workshopdag in het Museum of London en een dagvullend werkbezoek aan het National Maritime Museum in Greenwich. Daar deed het museum zijn Endeavour Project uit de doeken, waarmee het de 250ste verjaardag van de epische Endeavour-reis van kapitein James Cook herdacht. Daarin werd het beleid om het museum te dekoloniseren omgezet in concrete acties rond community research en cocuratie. PACKED-medewerker Sam Donvil was aanwezig en schreef een verslag.

Workshopdag

Tijdens de workshopdag op dinsdag 2 oktober werd er ingezoomd op specifieke technologieën zoals internet of things, cloud computing, miniaturisatie, low cost sensing, glasvezeltechnologie, open data en immersieve publieksbemiddeling. Door de band genomen waren die workshops niet altijd even interactief en voornamelijk vormgegeven als toonmomenten van specifieke bedrijven om hun diensten en producten aan te bieden. Toch onthouden we de interessante workshop Short Form Storytelling van ATS Heritage over compacte Twitterverhalen, life feeds en ask-the-curator-campagnes rond specifieke collectiestukken.  

Het bedrijf Ay-pe deelde zijn ervaring opgedaan bij het aanleveren van immersieve bemiddelingsinstrumenten. Hun boodschap was dat een audiovisuele aanpak misschien niet aan iedereen besteed is maar wel nieuwe publieken kan aanspreken en dat immersieve audio zeker zo belangrijk is als de beelden. Ze merken bovendien op dat het taboe om als museum voor de wow-factor te gaan steeds meer verdwijnt en dat meer en meer instellingen aandacht besteden aan het verwerken van een amusementswaarde in hun tentoonstellingen. Verder lag vooral de workshop rond digitale strategie van Cogapp dichtbij onze eigen praktijk. We onthouden dat we een digitale strategie moeten blijven reviseren tot de directie die formeel ondertekent en dat eens de strategie in voegen is, ze ook gemonitord moet worden om te bepalen of de beoogde doelen bereikt worden.  

Werkbezoek aan de National Maritime Museum

Op woensdag 3 oktober organiseerde het National Maritime Museum in Greenwich een studiedag rond ‘collecties en gemeenschappens’ met sessies over werken met erfgoedgemeenschappen, transformationele verandering en studierondleidingen in hun vier nieuwe galeries en hun centrum voor conservatie en collecties. Het museum besliste vier jaar geleden om in de context van zijn Endeavour Project radicaal voor inclusie te kiezen en te breken met zijn museografie die oorspronkelijk vooral in het leven geroepen was om de macht van het Britse wereldrijk te illustreren.  

Het museum ging op zoek naar manieren om zijn dekolonisatiebeleid in praktische activiteiten om te zetten. Ze gingen daarbij uit van het basisprincipe dat indien je zogenaamde non-audiences wil aantrekken, je die vanaf het begin in je proces moet betrekken. Aangezien ze zich bewust waren van het feit dat er een gebrek aan vertrouwen was onder leden van de diasporagemeenschappen (“it’s not our history, it’s your history”), besloot het museum om te werken met toonaangevende figuren in de diasporagemeenschap die wel al het vertrouwen genieten dat er jegens je instelling ontbreekt. Dat betekent dat je als museum het platform moet willen durven zijn om oncomfortabele maar waardevolle discussies te laten plaatsvinden. Zo geeft het museum bijvoorbeeld een platform aan onderzoeker Paul Crooks die de aangenomen waarheid in de Britse populaire verbeelding in vraag stelt dat Groot-Brittannië zich ondubbelzinnig als één van de voorvechters van de afschaffing van de slavernij mag beschouwen. Dergelijke samenwerkingen laten zien dat je je missie serieus neemt en verdiepen bovendien het verhaal dat je als instelling aanbiedt.  

Eens er vertrouwen is opgebouwd, kun je je erfgoedgemeenschappen dieper betrekken. Zo stelt het museum zijn archieven ter beschikking aan genealogen uit die diaspora met een familiegeschiedenis die bepaald werd door het Britse koloniaal verleden of de slavernij. Jammer genoeg bleek het museum nog geen beleid te hebben wat betreft de bewaring en verspreiding van het onderzoek binnen zijn eigen instelling.  

Het museum raadt aan om je participatieve projecten ook vanuit het perspectief van het publiek te bekijken. Stel je je gebouw wel open op een manier die nuttig is voor die gemeenschappen? Kun je eventueel verder gaan door projecten op te zetten waarbij deelnemers concrete vaardigheden aanleren? Kun je wel verwachten dat vrijwilligers altijd zomaar voor niets participeren? Hoe kun je hen voor de moeite iets van waarde teruggeven?  

Tenslotte herzag het museum ook zijn permanente opstelling in samenwerking met erfgoedgemeenschappen. Zo werd zijn tentoonstelling over de Stille Zuidzee gecocureerd in samenwerking met diasporagemeenschappen uit die regio. Voor hun Poolregio-galerie werkten ze dan weer samen met scholen rond het thema klimaatverandering.     

Conferentie Museum Ideas

Ook de conferentie – opnieuw in het Museum of London – richtte zich op het thema inclusie en dekolonisatie. Tim Corum van het Horniman Museum wees ons op het opmerkelijke feit dat de museografie van ethnografische collecties nog zeer vaak volgens een koloniaal kader georganiseerd is, terwijl antropologie als discipline zichzelf net radicaal gedekoloniseerd heeft en ons toelaat om teleologische geschiedschrijving te deconstrueren. Net omdat de antropologie aantoont dat staat, patriarchie en ras geen noodzakelijke of ‘natuurlijke’ fenomenen zijn, vindt hij het jammer dat de antropologie als discipline tot dusver gefaald heeft om haar bevindingen in onderwijs en uiteindelijk ook vaak in etnografische museografie te vertalen.

Elizabeth Cotton van het Auckland War Memorial Museum leverde een waardevolle bijdrage tot het debat door in haar presentatie Indiginising Museum Practice het nut van het woord dekolonisatie in vraag te stellen en vooral nog de manier waarop het mogelijk aan kracht verliest wanneer het in weinig concrete contexten gebruikt wordt. Zelf spreekt ze liever van indiginisering van haar instelling, omdat dekoloniseren van een in de essentie koloniaal instituut geen vanzelfsprekendheid is en dat dit bovendien zou kunnen geïnterpreteerd worden als het verhullen van deze historische laag met veel educatief potentieel.

Wat je volgens haar moet doen is als instelling zèlf veranderen, niet enkel je museografie maar ook je praktijken en je team. Ze richtten bijvoorbeeld een Maori en Pacifische adviesraad op en veranderden hun aanwervingsbeleid door meer personeel met een Maori of Pacifische achtergrond aan te nemen of te betrekken. Dat heeft een directe impact op hun collectieregistratie aangezien die medewerkers in hun project Te Awe collectiestukken die gevoelig liggen als dusdanig hebben gemarkeerd en hun collectiebeschrijving hebben verrijkt met beschrijvingen in de oorspronkelijke taal van de cultuur waarmee het object geassocieerd is. Die meertalige collectiebeschrijvingen kunnen eventueel interessant zijn binnen onze eigen werking rond linked open data en verrijking op Wikimediaplatformen voor Belgische instellingen met koloniale collecties.  

Verder zet het Auckland War Memorial Museum in op intersectioneel leiderschap met meer posities voor vrouwen van niet-blanke origine. Dat werkpunt kwam ook ter sprake tijdens de presentatie van onder andere Sandra Shakespeare van Museum Detox, een intersectionele steunorganisatie van vrouwelijke musea medewerkers van vreemde origine in het Verenigd Koninkrijk, die systematische ongelijkheid op de werkvloer in musea aan de kaak wil stellen. Heel concreet doen ze dat bijvoorbeeld aan de hand van hun white-privilege test, die directies maar ook blanke museummedewerkers in het algemeen op hun verantwoordelijkheid wijst.  

Chris Michaels de Digitial Director van de National Gallery sprak over samenwerkingen tussen de creatieve industrieën en musea. Hij ijvert voor een museumsector die meer flexibiliteit aan de dag kan leggen en leert samenwerken met individuen uit de creatieve industrieën die freelance werken of met start-ups eerder dan enkel met gevestigde bedrijven. Daarnaast citeerde hij uit The Entrepreneurial State, een boek dat het idee weerlegt dat staat en ondernemerschap tegenstellingen zouden zijn, met “the state needs to relearn entrepreneurship” (en bij uitbreiding dus ook instituten) riep hij de museumsector op om zich minder risico-avers op te stellen en ook te investeren in research and development.

Tenslotte sprak Coline Cuao van de British Museum over haar kwantitatief bezoekersonderzoek waarin ze Twitter gesprekken taggede en text-mining toepaste op reviews uit Tripadvisor. Terwijl de instelling vooral opmerkingen verwachtte rond de collectie, bleek Tripadvisor vooral een schat aan informatie wat betreft klachten rond comfort zoals bv. over de temperatuur en vooral de kwaliteit van het sanitair. Tegelijkertijd wees het ook uit dat verschillende nationaliteiten zeer uiteenlopende bezorgdheden en noden hebben wat betreft bijvoorbeeld publieksbemiddeling, waar het museum nu doelbewust op kan inspelen. De code van Harrisson Pim (Wellcome Collection) is open waardoor dat soort onderzoek ook in andere instellingen toegepast kan worden.

Schermafbeelding 2018 12 05 Om 21 13 44
Schermafbeelding 2018 12 05 Om 21 13 30
Vlaanderen - Verbeelding werkt